Przewiń do góry
facebook

KONCEPCJA JEDNOŚCI KOŚCIOŁA W 1 KOR

KONCEPCJA JEDNOŚCI KOŚCIOŁA W 1 KOR (NOWOŚĆ)
Analiza retoryczna i epistolarna
Marek Kosendiak
Słowo wstępne: ks. prof. zw. dr hab. Janusz Kręcidło MS
Seria wydawnicza: LINGUA SACRA. MONOGRAFIE
Projekt okładki: Michalina Paczyńska
Koedycja z: Bractwo Słowa Bożego
Format: 155x225 mm
Ilość stron: 226
ISBN: 978-83-7919-074-4
Recenzenci: bp prof. dr hab. Roman Pindel, o. dr hab. Waldemar Linke CP
45.00 zł
     ... Walor polecanej książki jest podwójny. Po pierwsze, Marek Kosendiak podjął się eksploracji bardzo ważnego tematu badawczego, jakim jest koncepcja jedności Kościoła w Pierwszym Liście św. Pawła do Koryntian. Temat ten, choć obecny w liście, jest w nim niejako podskórnie ukryty i w zasadzie niemożliwy do uchwycenia jedynie z użyciem narzędzia analizy epistolarnej. Dlatego też szukaliśmy procedury badawczej, która pozwoliłaby jak najlepiej naświetlić i wydobyć istotę przesłania jedności Kościoła w 1 Kor. Z tych poszukiwań wyrasta drugi istotny walor pracy – zastosowana w niej metodologia. Zdecydowaliśmy się iść ścieżką nowych standardów metodologicznych, będących rezultatem tzw. debaty tesaloniańskiej. Ten nowy kierunek, przyjęty w niniejszej książce, łączy w studiach nad listami corpus Paulinum podejście diachroniczne i synchroniczne poprzez równoległe badanie tych tekstów metodą analizy epistolarnej i retorycznej. Takie podejście metodologiczne zdecydowało o takim a nie innym ujęciu tematu, znalazło odzwierciedlenie w strukturze dysertacji doktorskiej Marka Kosendiaka i jest niewątpliwie jej największym walorem.
     Rezultatem przeprowadzonych przez Marka Kosendiaka badań jest konstatacja, że jedność Kościoła jest jednym z centralnych tematów 1 Kor. Autor przekonywająco wykazał, że cała strategia perswazyjna Pawła w tym liście zmierza do ukazania adresatom spójnej koncepcji jedności wspólnoty. Jedność ta jest rozumiana nie tylko jako brak rozłamów, lecz także – a może przede wszystkim – jako więź duchowa. W pełni uzasadniony wydaje się również wniosek Autora książki, że tematyka jedności jest swego rodzaju kluczem hermeneutycznym do lepszego zrozumienia całego listu i odczytania na nowo jego przesłania.
     Na koniec pozostaje mi wyrazić słowa zachęty do lektury niniejszej książki. Chociaż wykazuje ona wysoki stopień naukowej specjalizacji i jej Autor posługuje się licznymi terminami technicznymi, właściwymi analizie epistolarnej i retorycznej, to jednak nie jest adresowana jedynie do wąskiego grona specjalistów. Zawiłe treści egzegetyczne są podane w bardzo przystępny sposób. Ufam, że książka znajdzie wielu czytelników i stanie się inspiracją do pogłębiania jedności we wspólnotach rodzinnych i religijnych.

SŁOWO WSTĘPNE
ks. prof. zw. dr hab. Janusz Kręcidło MS
Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie


Dr Marek Kosendiak
urodzony w 1982 r. we Wrocławiu. Studiował na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu, gdzie w 2007 r. obronił pracę magisterską Termin ανάμνεσις w 1 Kor 11, 24-25 na tle biblijnej idei pamiątki, której promotorem był ks. prof. dr hab. Tomasz Hergesel przy współprowadzeniu ks. dr. Ryszarda Zawadzkiego. W latach 2011-2015 studiował na Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie i pod kierunkiem ks. prof. dr. hab. Janusza Kręcidły MS obronił niniejszą dysertację doktorską z teologii biblijnej. Od 2016 r. członek Stowarzyszenia Biblistów Polskich. Publikuje artykuły z tematyki biblijnej i historycznej. Z zamiłowania żeglarz.
Ulubiony cytat: „kto żegluje, jest wolnym”.


SPIS TREŚCI

Słowo wstępne (9)
Wykaz skrótów (11)
Bibliografia (13)
Wstęp (25)

Rozdział pierwszy
Kryteria jedności Kościoła w Pierwszym Liście do Koryntian (31)
1.1. Semantyczne kryteria jedności (33)
1.2. Pierwszy List do Koryntian w optyce retoryki starożytnej (36)
1.3. Pierwszy List do Koryntian na tle epistolografii epoki (50)
1.4. Podsumowanie (56)

Rozdział drugi
Koncepcja jedności Kościoła w 1 Kor 1 – 4 kluczem hermeneutycznym do Pierwszego Listu do Koryntian (59)
2.1. Zapowiedź problematyki jedności we wprowadzeniu do Pierwszego Listu do Koryntian (1 Kor 1, 1-9) (59)
      2.1.1. Analiza retoryczna (59)
      2.1.2. Analiza epistolarna (66)
            2.1.2.1. Nadawca (superscriptio) – 1 Kor 1, 1 (68)
            2.1.2.2. Adresat (adscriptio) – 1 Kor 1, 2 (71)
            2.1.2.3. Pozdrowienie (salutatio) – 1 Kor 1, 3 (71)
            2.1.2.4. Dziękczynienie – 1 Kor 1, 4-9 (72)
2.2. Idea „odwrócenia statusu” zasadą jedności Kościoła (List pouczenia o jedności Kościoła 1, 10 – 4, 21) (76)
      2.2.1. Analiza retoryczna (76)
            2.2.1.1. Narratio (1, 10-17) (76)
            2.2.1.2. Argumentatio (1, 18 – 4, 16) (82)
                  2.2.1.2.1. Epichejremat 1 (1, 18 – 2, 5) (84)
                  2.2.1.2.2. Epichejremat 2 (2, 6 – 3, 4) (90)
                  2.2.1.2.3. Epichejremat 3 (3, 5 – 4, 5) (96)
                  2.2.1.2.4. Epichejremat 4 (4, 6-16) (102)
            2.2.1.3. Transitus (4, 17-21) (106)
      2.2.2. Analiza epistolarna (108)
            2.2.2.1. Wprowadzenie do korpusu (1, 10-17) (110)
            2.2.2.2. Pouczenie o jedności Kościoła w korpusie listu (1, 18 – 4, 16) (118)
                  2.2.2.2.1. Pouczenie o Chrystusie ukrzyżowanym – mocy i mądrości Bożej (1, 18 – 3, 5) (119)
                  2.2.2.2.2. Pouczenie o uczestnictwie Koryntian w mądrości Bożej i wezwanie do naśladowania Pawła (3, 6 – 4, 16) (122)
            2.2.2.3. Epilog listu pouczenia (4, 17-21) (131)

Rozdział trzeci
„Żyć w Chrystusie” – aplikacja zasady jedności Kościoła w konkretnych kwestiach chrześcijańskiego życia (1 Kor 5, 1 – 14, 40) (135)
3.1. Analiza retoryczna (137)
      3.1.1. Jedność w kwestiach dotyczących kobiet i mężczyzn (5, 1 – 7, 40) (138)
            3.1.1.1. Narratio partilis (5, 1-5) (139)
            3.1.1.2. Argumentatio (5, 6 – 7, 40) (142)
                  3.1.1.2.1. Kwestia nierządu (5, 6 – 6, 20) (143)
                        3.1.1.2.1.1. Część dowodowa (5, 6-13) (143)
                        3.1.1.2.1.2. Dygresja rozszerzająca (6, 1-8) (145)
                        3.1.1.2.1.3. Powiązanie dygresji z kwestią nierządu (6, 9-20) (147)
                        3.1.1.2.1.4. Transitus (6, 20b) (151)
                  3.1.1.2.2. Kwestia łączenia się mężczyzny z kobietą (7, 1-40) (152)
                        3.1.1.2.2.1. Narratio partilis – propositio (7, 1-2) (152)
                        3.1.1.2.2.2. Część dowodowa (7, 3-16) (152)
                        3.1.1.2.2.3. Dygresja rozszerzająca (7, 17-24) (153)
                        3.1.1.2.2.4. Powiązanie dygresji ze sprawą łączeniasię mężczyzny z kobietą (7, 25-40) (154)
            3.1.1.3. Transitus (7, 40) (155)
      3.1.2. Osobista powściągliwość warunkiem jedności Kościoła (1 Kor 8 – 14) (156)
            3.1.2.1. Duchowa jedność wspólnoty wobec bałwochwalstwa (8, 1 – 11, 1) (159)
                  3.1.2.1.1. Narratio partilis (8, 1-3) (159)
                  3.1.2.1.2. Argumentatio I (8, 4-13) (161)
                  3.1.2.1.3. Dygresja (9, 1-27) (163)
                  3.1.2.1.4. Argumentatio II (10, 1-33) (168)
                  3.1.2.1.5. Transitus (11, 1) (175)
            3.1.2.2. Zgromadzenia wyrazem jedności (11, 2-34) (176)
                  3.1.2.2.1. Narratio partilis (11, 2) (176)
                  3.1.2.2.2. Argumentatio I (11, 3-22) (177)
                  3.1.2.2.3. Dygresja (11, 23-25) (180)
                  3.1.2.2.4. Argumentatio II (11, 26-34a) (182)
                  3.1.2.2.5. Transitus (11, 34b) (185)
            3.1.2.3. Jedność Kościoła – Ciała Chrystusa (12, 1 – 14, 40) (185)
                  3.1.2.3.1. Narratio partilis (12, 1) (185)
                  3.1.2.3.2. Argumentatio I (12, 2-31) (185)
                  3.1.2.3.3. Dygresja (13, 1-13) (191)
                  3.1.2.3.4. Argumentatio II (14, 1-39) (196)
                  3.1.2.3.5. Transitus (14, 39-40) (201)
3.2. Analiza epistolarna (201)
      3.2.1. List rady o potrzebie wspólnej etyki seksualnej (5, 1 – 7, 40) (202)
      3.2.2. List rady o potrzebie rezygnacji z praw dla dobra wspólnoty i jej jedności (8, 1 – 11, 1) (208)
      3.2.3. List pochwały i nagany o jedności wspólnoty schodzącej się na Wieczerzę Pańską (11, 2-34) (210)
      3.2.4. List rady o darach duchowych w Kościele – Ciele Chrystusa (12, 1 – 14, 40) (216)
Zakończenie (221)

RECENZJE:  

bp prof. dr hab. Roman Pindel
Dysertacja zawiera postawienie ważnego problemu dla interpretacji całości Pierwszego Listu do Koryntian. Dwa typy analizy, retoryczna i epistolarna, zostały przez Doktoranta zastosowane konsekwentnie i przyniosły ważne rezultaty. Całość rozprawy jednoznacznie dowodzi, że jej autor opanował zarówno zasady retoryki antycznej, jak i epistolografii. Opanował je teoretycznie i praktycznie, prowadząc oryginalną analizę niemal całości listu i przedstawiając syntezę swoich dokonań. Dokonał przy tym nie tylko sklasyfikowania środków retorycznych, ale poszukiwał linii argumentacji i strategii przyjętej dla całości perswazji, jaką stanowi w naszym przypadku niemal cały list. Bez wątpienia analiza retoryczna jest najbardziej oryginalną, twórczą i heurystycznie płodną częścią całej rozprawy doktorskiej. Trzeba dodać, że Doktorant opanował sztukę analizy retorycznej w sposób finezyjny i krytyczny. Niewiele jest tak całościowo potraktowanych badań retorycznych w odniesieniu do całego Pisma, nie mówiąc już o skorelowanych z nimi badaniach z punktu widzenia epistolografii.
Całość rozprawy została napisana językiem komunikatywnym i precyzyjnym zarazem, ułatwiającym zrozumienie całości wywodów. Nie można Doktoranta oskarżać o stosowanie żargonu czy języka hermetycznego. Z drugiej strony z wielką swobodą operuje terminami technicznymi, zwłaszcza z zakresu retoryki, fachowo opisując proces perswazji, przyjęte cele i zamierzoną przez autora myśl o jedności Kościoła. Pracę oceniam bardzo wysoko.

o. dr hab. Waldemar Linke CP
[Wydaje się znaczące] stałe odwoływanie się w ramach analizy epistolarnej do podstawowych założeń interpretacji tekstu biblijnego opartej na antropologii kulturowej. Jest to fakt pod wieloma względami zrozumiały, bowiem podejście to jest interesujące z wielu powodów i może być inspiracją dla badacza dziś. Można powiedzieć, że Doktorant miał możliwość uczyć się tego podejścia u źródła, bowiem nie będzie od rzeczy przypomnieć, że dysertacja profesorska promotora tej pracy (J. Kręcidło, Honor i wstyd w interpretacji Ewangelii. Szkice z egzegezy antropologicznokulturowej [LSM 1], Warszawa 2013) mogła i musiała wpłynąć na Doktoranta i stanowić dla niego inspirację. Można powiedzieć, że dobrze się stało. W ten sposób bowiem metodologicznie praca ta poszła o krok do przodu względem pierwotnego projektu.
Zakończenie pracy streszcza ją i systematyzuje wyniki przeprowadzanych badań. Autor wskazuje, iż potrzebne jest „przygotowanie swoistego kompendium na temat zabiegów retorycznych Pierwszego Listu do Koryntian”. Zdaje się, że zadanie to w dużej mierze wykonał w swej pracy.
Podsumowując, należy stwierdzić, że Marek Kosendiak przedstawił w swej dysertacji doktorskiej interesującą analizę retoryczną 1 Kor wykonaną w sposób poprawny, a miejscami wręcz błyskotliwy. Ukazał też ten ważny składnik corpus Paulinum w jego historyczno-socjologicznym kontekście, pokazując, jak chrześcijański model życia kształtował „grę o honor” we wspólnocie chrześcijańskiej i jak specyfika relacji w tej wspólnocie stawała się motorem nawrócenia.



 Dodaj recenzję

Inne książki w tej kategorii:

  • oprac. zespół Sekretariatu Fatimskiego pod kierunkiem ks. dr. Krzysztofa Czapli SAC
    O Fatimie dzieciom
    15.00 zł
  • oprac. zespół Sekretariatu Fatimskiego pod kierunkiem ks. dr. Krzysztofa Czapli SAC
    Fatima 2018
    15.00 zł
  • Ewa Hanter
    SAMOGŁOSKI
    9.00 zł
  • ks. Krzysztof Kralka SAC
    MODLITWA SERCA
    20.00 zł
  • Ewa Hanter
    Spójrz na to Serce
    29.00 zł
  • ks. Krzysztof Kralka SAC
    Maryja Matka Pięknej Miłości
    10.00 zł
  • ks. Stanisław Stawicki SAC
    Okruchy pallotyńskie na dzień dobry i dobranoc
    30.00 zł
  • ks. Stanisław Chabiński SAC
    Zdrowaś Maryjo...
    9.00 zł
  • o. Titus Kieninger ORC
    ANIOŁOWIE W MISJI MIŁOSIERDZIA
    20.00 zł
  • o. Thomas Keating OCSO
    Otwarty umysł otwarte serce
    27.00 zł
  • Jorge Miras
    Wierność Bogu
    20.00 zł
  • Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu
    85.00 zł